جزوه تایپ شده زمین شناسی مهندسی
دکترمحمدحسین قبادی دانشگاه آزاد غلامدانشگاه سراسری آزاد خانلری علمی کاربردی معماریان دانشگاه پیام نور نوشته پیام نور علمی کاربردی روز توکلی کاردانی
() () () () -[١٠[Si٤O مي باشد. لايه هشت وجهي كه يونهاي Al و يا Mg با OH و O بصورت هشت وجهي با يکديگر در ارتباط مي باشند. آنهايي كه حاوي Al هستند تحت عنوان لايه هاي هش توجهي ژيپسيت و آنهايي كه حاوي Mg هستند تحت لايه هاي بروسيت معروف مي باشند . لاي ههاي چهاروجهي از طرفي كه راس هرمها آزاد است به لايه هشت وجهي اتصال م ييابد. وضعيت قرارگرفتن لايه هاي چهاروجهي در كنار يكديگر اساس تقسيم بندي رسها به گروههاي ذيل مي باشد . • ـ كانيهاي رسي با آرايش T-O يا١ ـ١ در اين گروه از كانيهاي رسي هر واحد شبكه اي يك لايه چهاروجهي( T) و يك لايه هش توجهي (O) مي باشد كه از اين گروه از كانيهاي رسي مي توان از كائولينيت نام برد.
• –+-• —() • • • (–) •
(–) • () ()
/(/) – : – : : + + —————————————- = () () () /
: * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * -: • • () ××( ) () () () : () () () () () يباشد و در داخل سنگهاي رسوبي آهكي تشكيل مي شوند.
در مقابل انتراكلست، اكستراكلست نيز وجود دارد، كه اين قطعات از خارج وارد حوضه رسوبي شد هاند، ولي بخاطر اينكه جنس آنها شيميايي آهكي است آنها را از خرد هسنگها كه جنس سيليسي دارند، تفكيك م يكنند . ٢ـ ﹸاﹸائيدها (Ooids) واژه ﹸاﹸائيد در جزوه زمین شناسی مهندسی يوناني به معني جسم تخ ممرغي شكل م يباشد. چون بعضي از ذرات آهكي شبيه تخ مماهي هستند، لذا آنها را ﹸاﹸائيد مي نامند. ﹸاﹸائيدها عمومﹰا از آراگونيت تركيب يافته و داراي شكل كروي و بيضوي هستند. مقاطعي كه از مركز ﹸاﹸائيدها م يگذرند، نشان م يدهند كه ﹸاﹸائيدها داراي يك هسته مركزي هستند كه با پوششي احاطه شده است. پوسته داراي ساختمان متحدالمركز يا شعاعي است. هسته ممكن است از ساير قطعات آهكي نظير قطعات اسكلتي يك پلت و يا از قطعات غيرآهكي نظير يك ذره كوارتز تشكيل شده باشد. پوسته ﹸاﹸائيدها مركب از يك يا چند لايه است. اندازه ﹸاﹸائيدها طبق تعريف كمتر از mm٢ است و ذرات درش تتر داراي ساختمان مشابه را پيزوليت (Pisolite) مي نامند. در بيشتر ﹸاﹸائيدهاي امروزي محور طولي بلورهاي آراگونيت عمومﹰا مماس با سطح پوسته است. در بعضي از ﹸاﹸائيدها محور طولي بلورها بطور شعاعي قرار مي گيرد. چنين آرايشي را فابريك شعاعي (Radial Fabric) مي نامند . ﹸااﹸئيدهاي امروزي با فابريك جزوه زمین شناسی مهندسی در آبهاي بسيار نمكي ((Hypersaline يا در ميان پوشش جلبكي (Algal mat) ضخيم حوضچ ههاي موجود در حاشيه درياي سرخ و سواحل غربي استراليا تشكيل م يگردد. فابريك شعاعي بسياري از ﹸاﹸائيدهاي قديمي بطور ثانوي بوجود آمده اند و حاصل تبلور دوباره مي باشند. ﹸاﹸائيدها غالبﹰا در محيط هاي پر انرژي نظير نواحي بين جزرومدي (intratidal) تشكيل م يشوند. در ضمن در اطراف هسته بلورهاي كربنات كلسيم بصورت آراگونيت و كلسيت كلسيت پرمنيزيم ت هنشست پيدا م يكنند. جنس ﹸاﹸائيدهاي عهد حاضر آراگونيت و كلسيت كلسيت پرمنيزيم است ولي جنس ﹸاﹸائيدهاي قديمه از كلسيت كم منيزيم مي باشند . (Pisolites) ـ پيزوليت ها٣ پيزوليت ها ذرات كروي يا بيضوي هستند كه قطر آنها متجاوز از mm٢ است. علاوه بر تفاوت از نظر اندازه پيزوليت ها از نظر منشاء نيز با ﹸاﹸاليت ها اختلاف دارند. پيزوليت هايي كه صرفﹰا حاصل رشد بيش از حد ﹸاﹸالي تها باشند، چندان زياد نم يباشند. دو نوع پيزوليت عمدتﹰا يافت مي شود كه به شرح زير است . الف. پيزوليت هاي جلبكي (Algal pisolites) كه انكوليت (Oncolite) ناميده ميشود . ب. پيزوليت كاليچي (Caliche pisolites) كه به پيزوليت وادوز نيز موسوم است . پيزوليت جلبكي در اثر چسبيدن جلبك بر روي ذرات گوناگون بوجود م يآيد. وقتي ذرات رسوبي بويژه قطعات اسكلتي، روي سطح رسوبگذاري مي غلتند جلب كهاي سب زـآبي خود را به سطح آنها چسبانيده و با ايجاد لاي ههاي متناوب متحدالمركز روي آنها را مي پوشانند . پيزولي تهاي وادوز در افق هوازدگي خاك نظير كاليچي و يا اينكه بر اثر رسوبگذاري كربنات كلسيم در هنگام هوازدگي سن گهاي آهكي در نواحي خشك تشكيل مي شوند. اينگونه پيزوليت ها در حقيقت به فرم دانه نيستند و بصورت شيميايي در اثر تبخير در مناطق نيمه خشك تشكيل م يشوند. تشخيص پيزولي تهاي وادوز از پيزوليت هاي جلبكي به سختي صورت م يگيرد. معذلك تفسير اين دو در تفسير محيط رسوبي با اهميت است. وجود پيزوليت جلبكي در سن گآهك نشانه آن است كه سن گآهك در محيط دريايي يا درياچه نمكي رسوب كرده است. بالعكس پيزوليت وادوز در
() () () //() () ()
فهرست مطالب