جزوه قواعد فقه مدنی
دانلود جزوه
کاردانی به کارشناسی نظم کنونی دکتر کاتوزیان دکتر شهبازی بیات دانشگاه پیام نور رشته حقوق دکتر امامی دانشگاه علمی کاربردی دکتر قربانی دانشگاه آزاد
( :
: « » :
ِ )(، ُُ: ََِ:
:
– ُِ- – ُُِ- ُ- ً ََََُِ ََ: ِ َ: ِ :
– – : : ِ 
:
ً ِ :
َ ََ:
-؟ َُِّ) ( ِ -ً َُِّ؟
ّّ؟ ؟
: )( ِ ََ؟ )(؟ : :
: ِ : ً ََُِِ؟ َ ؟ :
( ِ ً ِِ)( ًََََ : – – : ِ -ََََ؟ : ً َ.
ََ: ُ«» ََََُّّ( ؟
ّ: « َ» ّّ:
– – : ( ( * * *: – – – – – :
یا شرطی از شروط صحت، بیع صحیح واقع نشود، لذا بیع فاسد است و خریدار نسبت به مبیع، و : « ُُ» ََِ – :
( :
ََ؟
:
( )(: ّ :
– « َََََ ََ َِ، ََُ َُ ٌَ »
– )( : ( : ََِ
( :
ِ :
( ( ً : ً : ََََ یََد امانی است، چرا که مال بدون عوض در دست او قرار داشته، و اجرت باربر در قبال باربری بوده، نه در قبال عین مال، و اذن مالک نیز نسبت به تصرف در مال، مجانب بوده است. و این نظر صحیح تر است.
قاعدهی اتلاف
* موجبات ضمان قهری سه چیز است: ضمان ید ، اتلاف و تسبیب
تعریف قاعدهی اتلاف:
کسی که مال دیگری را بدون اذن و اجازهی مالک، تلف و یا مصرف و یا مورد بهره برداری قرار دهد، و این امر موجب اتلاف آن گردد، چه اینکه تقصیر داشته باشد یا نداشته باشد، در صورت مثلی بودن ،ضامن مثل آن، و در صورت قیمی بودن، ضامن قیمت آن شئ میباشد.
قاعدهی اتلاف، از جمله قواعد اصطیادی است، یعنی قاعدهای است که فقها از مضمون آیات و روایات، بدست آوردهاند.
قاعدهی اتلاف:
مََن أَتلَفَ مالَ الغیَرِ، فَهُوَ لَهُ ضامِنٌ
ملاک و معیار حجیت قاعدهی اتلاف:
عبارتند از » کتاب – سنت – اجماع – و بنای عقلا
1- کتاب :
آیات شریفهی ذیل:
الف – فَمنَ اعتدَی عَلیکُم، فَاعتَدوا عَلَیهِ بِمِثلِ ماَ اعتدَی عَلیَکُم ) سورهی بقره – آیهی 114(
ترجمه: هر کس به شما تجاوز کرد، پس بر او به مانند آنچه بر شما تجاوز کرده است، تجاوز کنید. یعنی همانند آن بر او تعدی کنید .
بدون تردید اتلاف مال دیگری بدون اذن صاحب و مالک آن، از مصادیق تجاوز و تعدی بر دیگری محسوب میگردد.
ب – وَ جزَاءُ سَیئة سیئة مثِلهُا ) سورهی شوری – آیهی 42( ترجمه: و کیفر بدی، بدی است بمانند آن
مستفاد از آیات شریفهی ذکر شده:
1- حق مطالبه برای کسی که مورد تعدی و تجاوز قرار گرفته است، وجود دارد
2- مقابلهی به مثل، یعنی اگر شئ تلف شده ،مثلی باشد مثل آن را ضامن است، و اگر قیمی بود، قیمت آن را
2- سنت یا روایات:
الف – حُرمةُ مالِ دانلود جزوه قواعد فقه مدنی کَحُرمةَ دَمِهِ . یعنی: احترام مال مسلمان، مانند احترام خون اوست. یعنی اتلاف مال غیر، حرام است، و اگر کسی مال دیگری را تلف کند، ضامن جبران و تلافی آن است.
ب – المَغصوبُ مردودٌ . یعنی: مالی که غصب شده، باید به مالک آن برگردانده شود. یعنی اگر آن شئ ،مثلی باشد مثل آن را ضامن است، و اگر قیمی بود، قیمت آن پرداخت شود.
ج – منَ اَضَرَّ بشئ مِِن طََریق المسُلِِمین، فهو لَهُ ضامِنٌ. یعنی اگر کسی موجبات ضرر و زیان مسلمانی را فراهم کند، ضامن آن است، یعنی اگر آن شئ، مثلی باشد مثل آن را ضامن است، و اگر قیمی بود، قیمت آن را باید پرداخت کند.
اقسام اتلاف:
اتلاف بر دو قسم است : 1- حقیقی 2- حکمی
اتلاف حقیقی؛ از بین بردن مال دیگری به کلی و نابود کردن و از بین بردن ذات مال. مانند اینکه کسی فرش و یا لباس دیگری را بسوزاند .
اتلاف حکمی؛ از بین بردن و تلف نمودن مالیت و ارزش اقتصادی یک شئ با بر جا ماندن نفس و ذات آن مال. مانند اینکه شخصی یخ متعلق به دیگری را در تابستان در مکانی مخفی کرده و در زمستان آنرا برگرداند. در اینجا هرچند مرتکب، عین و ذات یخ را نابود نکرده، ولی چون آن را از :
– – ؛ « » : :
– : – : – : )( :
:
– – – – )( )( ً ّّّّ
:
– :
ََُِ ِ ِ :
) (، ََّّ
فهرست مطالب